NHẤT UYÊN PHẠM TRỌNG CHÁNH chuyển ngữ – SỬ THI ILIADE (bài 11) THI HÀO HOMÈRE THI CA KHÚC X: DIOMÈDE, ULYSSE ĐỘT KÍCH QUÂN ĐỊCH BẮT DOLON VÀ GIẾT VUA RHÉSOS

Theo Eustathe, các nhà phê bình thành Alexandrie (Ai Cập) và Aristarque chương này gọi tên là Dolonie, do việc Diomède và Ulysse bắt kẻ do thám của Hector tên Dolon, là một thi ca khúc của Homère, được dân chúng thích thú thường mời các du tử ngâm hát với đàn lyre, nên nhiều người lầm tưởng là một ca khúc nằm riêng biệt được, Pisistrate đem vào Iliade vị trí chương 10. Néron thành Roma cai trị đế quốc La Mã, sinh thời rất thích chương này và  ông truyền đọc cho ông nghe trước khi chết. Tiếp tục đọc

TS PHẠM TRỌNG CHÁNH – SỬ THI ILIADE. THI HÀO HOMÈRE (bài 12) THI CA KHÚC XI: CHIẾN CÔNG VUA GAMEMNON (câu 6385 đến 7096)

TÓM LƯỢC :

Sáng hôm sau trận chiến lại bắt đầu. Vua Agamemnon chiến thắng, chỉ huy đánh lui quân Troie về thành. Nhưng Thần Vương Zeus phù hộ Hector, vua Agamemnon bị thương,  quân Hy Lạp  lại co cụm, mặc dù có Diomède, Ulysse, Ajax. Diomède bị thương bởi Pâris phải trở về trại, Ulysse bị thương được Ménélas và Ajax giải cứu. Pâris còn đã thương lương y Machaon và Eurypyle. Achille đứng trên cao quan sát tình hình thấy Machaon trở về gửi Patrocle đến hỏi thăm tin tức. Tiếp tục đọc

TS PHẠM TRỌNG CHÁNH – YÊN ĐÀI THU VỊNH. SỨ THẦN ĐOÀN NGUYỄN TUẤN (1750- ?)

28 bài thơ tuyệt tác viết về mùa thu tại Bắc Kinh

Đoàn Nguyễn Tuấn đi sứ Trung Quốc năm 1790 trong sứ bộ Tây Sơn. Sau trận Đống Đa, nhà Thanh phải vất vả,  hao tổn khá nhiều vàng bạc để tiếp rước, phục dịch ông vua Quang Trung giả, do người cháu vua là Phạm Công Trị đóng vai, và hoàng tử Nguyễn Quang Thùy.  Một sứ bộ 158 người đông đảo chưa từng thấy trong lịch sử, có cả một ban hát bộ 10 người và cống phẩm còn có hai con voi đực. Các đoàn sứ bộ bình thường chỉ khoảng 30 người.  Thời xưa quan niệm thời chiến dùng Võ, thời bình  dùng Văn. Trên trận tuyến Thi Ca, Đoàn Nguyễn Tuấn là một  Thi tướng tài năng dưới trướng  Chánh sứ Phan Huy Ích, khiến các quan Trung Quốc nể phục. Thơ Đoàn Nguyễn Tuấn được chép trên vách Hoàng Hạc Lâu. Không ngại ngùng trước bài thơ kiệt tác Hoàng Hạc Lâu của Thôi Hiệu, mà thi hào Lý Bạch phải thán phục: “Trước mắt có cảnh không tả được, Vì thơ Thôi Hiệu ở trong đầu”. Tiếp tục đọc

TS PHẠM TRỌNG CHÁNH – NGUYỄN DU QUA DI TÍCH HOÀNG SÀO

nguyenduTrong Truyện Kiều, Thúy Kiều nói với Từ Hải : Nghìn năm ai có khen đâu Hoàng Sào. Trong Bắc Hành Tạp lục Nguyễn Du có bài thơ khi đi ngang Di tích binh mã Hoàng Sào ở Quảng Tây viết khoảng tháng 4 năm Quý Dậu (1813). Tôi có đi ngang qua Di tích binh mã Hoàng Sào năm 2009 trên sông Minh Giang, gần Quế Lâm. Hoàng Sào chiếm vùng Quế Lâm năm 879, sách sử chép Hoàng Sào cho kết bè tại bến sông này để theo sông Tương tiến đánh Đàm Châu, tỉnh Hồ Bắc, một đoàn quân đi qua hơn ngàn năm, chẳng còn dấu vết gì, nhưng nhân gian nhìn vách đá núi có hình ảnh đá có vệt đen, đỏ bên bến sông giống như bức tranh đàn ngựa chạy nên đặt tên cho vách núi là di tích binh mã Hoàng Sào. Tiếp tục đọc

TS PHẠM TRỌNG CHÁNH – SỬ THI ILIADE. (Bài 10) THI HÀO HOMÈRE THI CA KHÚC IX. ĐOÀN SỨ GIẢ ĐẾN THUYẾT PHỤC KHẨN CẦU ACHILLE

agamemnonTÓM LƯỢC: Agamemnon triệu cuộc họp, đề nghị các thủ lĩnh Hy Lạp, bỏ cuộc vây thành. Diomède chống lại, mọi người đều đồng ý theo Diomède. Bảy viên tướng trẻ xung phong canh phòng đồn lũy. Nestor đề nghị làm nguôi cơn giận Achille, là tướng có thể xoay chuyển tình thế trong lúc này. Vua Agamemnon hối lỗi, xin trả lại nàng Briséis và nhiều tặng phẩm hậu hỉ và hứa sẽ gã con gái cho Achille cùng bảy kinh thành làm của hồi môn. Một đoàn sứ giả đến Achille gồm Ulysse, Phénix, Ajax và hai vệ quan. Tiếp tục đọc

TS PHẠM TRỌNG CHÁNH – NGUYỄN DU QUA ĐẤT CŨ Triệu Đà

nguyenduNăm 1813, Nguyễn Du đi qua cửa Nam Quan từ ngày 6-4 ( năm Quí Dậu Âm Lịch.) đến vùng đất cũ của Triệu Vũ Đế tức Triệu Đà. Năm 297tr TL, Triệu Đà đánh thắng An Dương Vương sát nhập Âu Lạc vào quận Nam Hải, Triệu Đà đã thống nhất các dân tộc Bách Việt vùng Lĩnh Nam, từ lâu đời có chung tiếng nói, phong tục : trồng lúa nước con trâu, cái cày, nón lá, ăn trầu, xâm mình, làng mạc có lũy tre làng, có đình làng, có phong tục riêng phương Nam.. Triệu Đà xưng Đế hiệu, liên minh với các Lạc Hầu, Lạc Tướng xưng Vương tự trị rộng rãi, thành lập một nước gọi Nam Việt tồn tại từ năm 207 trTL đến 111 trTL, 96 năm trải qua 5 triều vua. Tiếp tục đọc

TS PHẠM TRỌNG CHÁNH – SUY TƯ BÊN TƯỢNG EVE BỊ ĐUỔI KHỎI THIÊN ĐƯỜNG CỦA VỊ VUA LƯU ĐÀY TỬ XUÂN HÀM NGHI

img_1826Tôi đến không gian nghệ thuật Bétonsalon thuộc Viện Đại Học Paris 7 để xem 5 tác phẩm Hội họa và Điêu khắc của vua Hàm Nghi triễn lãm từ 14-9 đến 5-11-2016 cuộc triễn lãm chung với nhiều tác giả khác mang tên Anywhere but here. Tôi ngồi trầm ngâm suốt buổi chiều trước các tác phẩm. Không khí trầm buồn của các bức tranh : các bức tranh vắng lặng không một bóng người và bức tượng đồng : Eve bị đuổi khỏi thiên đường, (Femme à la coloquinte) đã gợi cho tôi những cảm thông sâu thẳm… Tiếp tục đọc