Phương Tôn – Nữ tù nhân lương tâm Trần Thị Nga lên danh sách đầu tiên của Liên Minh Báo Chí Tự Do “One-Free-Press-Coalition”

Một Liên minh được gọi là “One-Free-Press-Coalition” vừa được một số tạp chí, hãng thông tấn tên tuổi thành lập nhằm chống lại tình trạng các nhà báo tự do trên thế giới bị tấn công, giam tù và giết chết ngày càng phổ biến. Liên minh các phương tiện truyền thông quốc tế hiện muốn đấu tranh trực diện và dự tính công bố hàng tháng một danh sách khẩn cấp về các nhà báo đặc biệt đang lâm nguy. Bà Trần Thị Nga, một nhà báo tự do hiện đang bị nhà nước Việt Nam giam cầm là một trong mười người xuất hiện trên danh sách đầu tiên của Liên Minh.

Các nhà báo chuyên điều tra và đưa ra những lời phê phán, chỉ trích các nhà nước độc tài, các tổ chức tội phạm, những nhóm lợi ích v.v… thường chấp nhận họ là những mục tiêu bị tấn công cho những gì mà họ từng điều tra và công bố trước công luận. Hết năm này qua năm khác, các phóng viên không những không được chào đón mà lại đang bị đả thương, sát hại hoặc bị ném vào các nhà tù chỉ vì họ đang làm công việc do lương tâm của một nhà báo đúng nghĩa đòi hỏi. Mọi người đã quen với thực tế là ở các nước độc tài như Nga hoặc Trung Quốc, các nhà báo thường chấm dứt công việc sau khi bị giết chết. Tình trạng nhà báo bị giết chết trong lúc hành nghề cũng thường xuyên xảy ra tại các quốc gia có những băng đảng ma túy như tại Mexico hoặc ở Ý. Những lời ca tụng, tiếc thương cho những nhà báo hy sinh vì sự thật được cất lên rồi nhanh chóng rơi vào yên lặng lãng quên.

Tuy nhiên điều được xem là mới đáng quan tâm, trong vài năm qua, những vụ nhà báo bị giết lại xảy ra tại nhiều quốc gia trước đây được coi là an toàn. Chẳng hại tại Malta và Slovakia, cả hai thuộc khối EU. Tại Malta vào ngày 16 tháng 10 năm 2017, ba kẻ giết mướn được thuê đã giết nữ nhà báo Daphne Caruana Galizia bằng một quả bom được đặt dưới ghế xe của cô. Vào ngày 21 tháng 2 năm 2018, hai người đàn ông đã xâm nhập vào ngôi nhà ở Slovakia, bắn chết Kuciak và vị hôn phu Martina Kušnírová. Jan Kuciak nhà báo chuyên điều tra các vụ rửa tiền Panama Papers. Cũng là điều đáng quan ngại khi một nhà báo công dân Mỹ Jamal Kashoggi bị Ả Rập Saudi sát hại mà chính phủ Mỹ lại cố tình phớt lờ, chẳng cần bận tâm điều tra.

Dù ở Malta, Slovakia hoặc ở Ả Rập Saudi, tất cả những kẻ đứng sau giật dây đều không bị đưa ra công lý. Qua đó, xem như các chính phủ này muốn gửi một thông điệp rất nguy hiểm cho các nhà báo trên toàn thế giới: Những người giết nhà báo sẽ không bị trừng phạt.

Để chống lại, một Liên minh truyền thông quốc tế được thành lập tại Hội đồng truyền thông quốc tế (International Media Council) ở Diễn đàn kinh tế thế giới (World Economic Forum) với tên gọi “One-Free-Press-Coalition” bao gồm Tạp chí Time, Forbes, Financial Times và các hãng tin Associated PressReuters cũng như các báo truyền thông khác như Süddeutsche Zeitung của Đức và dự tính, cứ mỗi tháng Liên Minh sẽ công bố một danh sách khẩn cấp gồm mười nhà báo hiện đang bị giam cầm, tính mạng đang bị hăm dọa hoặc những trường hợp đang cần phải đòi hỏi công lý. Danh sách khẩn cấp đầu tiên bao gồm các nam nữ phóng viên từ:

Myanmar như Kyaw Soe Oo và Wa Lone. Hai phóng viên của hãng thông tấn Reuters bị cầm tù theo Đạo luật Bí mật Chính thức của Myanmar. Cả hai bị bắt và bị kết án sau cuộc điều tra về vụ lực lượng an ninh thảm sát những người đàn ông thanh niên Rohingya ở bang Rakhine. Cặp đôi nhà báo này đã bị kết án 7 năm tù theo Đạo luật Bí mật Chính thức có từ thời thuộc địa.

Nhà báo Jamal Khashoggi người gốc Ả Rập Saudi có quốc tịch Mỹ bị xem đã bị giết dã man tại lãnh sự quán Ả Rập Saudi ở Istanbul, Thổ Nhĩ Kỳ. Mặc dù CIA đã phát hiện hoàng tử Ả Rập Saudi có dính tay trực tiếp đến vụ án nhưng đến nay vẫn chưa có cuộc điều tra hình sự độc lập nào của Liên Hợp Quốc. Các lời kêu gọi để Tòa Bạch Ốc công bố các báo cáo tình báo cùng với thời hạn trả lời Quốc hội theo yêu cầu của Đạo luật Magnitsky Toàn cầu của Hoa Kỳ đã không được thực hiện

Claudia Duque

Claudia Duque từ Colombia, nữ phóng viên điều tra kỳ cựu từng bị tấn công và quấy rối tình dục. Duque đã từng bị bắt cóc, bị giám sát bất hợp pháp, bị tra tấn tâm lý và nhiều lần bị đày lưu vong do kết quả công việc điều tra của cô. Tòa án Colombia đã kết án ba sĩ quan an ninh cao cấp vì đã tra tấn cô và người con gái. Kể từ tháng 1 năm 2019, tất cả các bị cáo trong vụ án đều được trả tự do.

Nam Sudan với Anna Nimiriano là nữ biên tập viên báo Juba Monitor tại Nam Sudan. Cô tranh đấu để giúp các đồng nghiệp khỏi lâm vảo cảnh tù tội do những báo cáo điều tra của họ dù trong quá khứ tờ báo đã bị chính phủ ra lệnh đóng cửa. Cô kiên trì, bất chấp các mối đe dọa bắt giữ và liên tục bị kiểm duyệt để tự bảo vệ mình và các đồng nghiệp.

Mohamed Cheikh Ould Mkhaitir từ Mauritania, một Blogger ngồi mòn mỏi trong tù vì đưa ra những lời bình luận về tôn giáo. Mohamed Cheikh Ould Mohamed đã bị bắt vào năm 2014 vì một bài báo mà ông viết chỉ trích hệ thống đẳng cấp tôn giáo tại Mauritania. Ban đầu phải đối mặt với án tử hình nhưng sau đó ông được giảm án do các cáo buộc bội giáo đã được gỡ bỏ, nhưng ông vẫn phải tiếp tục ở lại sau song sắt nhà tù. Ông bị chính quyền trả thù bằng cách chỉ được tiếp xúc hạn chế với gia đình và thế giới bên ngoài.

Thomas Awah Junior, một nhà báo trẻ của Cameroon bị bỏ tù về các cáo buộc chống nhà nước và đưa ra tin tức giả. Anh là phóng viên của Afrik 2 Radio và của nhà xuất bản tạp chí nguyệt san Aghem Messenger, đã bị bắt khi đang phỏng vấn người biểu tình và đang thụ án 11 năm ở Cameroon về các cáo buộc chống nhà nước và tin tức giả. CPJ đã viết thư cho Tổng thống Paul Biya yêu cầu trả tự do cho Awah với lý do nhân đạo.

Nhà báo điều tra người Thổ Nhĩ Kỳ, Pelin Unker cũng nằm trong danh sách này. Unker gần đây đã bị kết án tù vì sự hợp tác của bà trong cuộc điều tra Paradise Papers do tờ báo Süddeutsche Zeitung khởi xướng, dẫn đến án tù cho phóng viên Thổ Nhĩ Kỳ. Pelin Unker đã viết một phần trong cuộc điều tra rửa tiền Paradise Papers năm 2017, tiết lộ các khoản Offshore của gia đình nguyên Thủ tướng Binali Yıldırım. Bà bị chính quyền buộc tội và kết án 13 tháng tù vì xúc phạm đến thủ tướng.

Maria Ressa

Maria Ressa nữ phóng viên người Philippine, người trực tiếp đối đầu cùng tổng thống độc đoán Rodrigo Duherte. Các viên chức an ninh của Cục Điều tra Quốc gia đã bắt giữ Ressa tại văn phòng Rappler (mạng xã hội tương tự Face Book tại Philippine) vào ngày 1 tháng 2 do bị cáo buộc phỉ báng trên mạng do Bộ Tư pháp đệ trình. Bà được thả vào ngày hôm sau, nhưng Rappler phải đối mặt với các khoản thuế, một biện pháp trả đữa của chính quyền. CPJ và First Look Media đã lập nên một quỹ bảo vệ pháp lý cho các nhà báo, trong đó có phần dành cho Ressa và Rappler.

Eman Al Nafjan người Ả Rập Saudi, nữ Blogger tranh đấu cho nữ quyền hiện bị cầm tù ở Ả Rập Saudi. Bà là người sáng lập Weblog tại Saudi, bị tống vào tù vì liên quan đến báo cáo điều tra về bầu cử, về các nhà hoạt động nhân quyền và cuộc đấu tranh để phụ nữ có quyền lái xe ở Ả Rập Saudi. Bà là một trong ít nhất 16 nhà báo người Ả Rập đứng sau song sắt, theo điều tra gần đây nhất về các nhà báo bị giam cầm của CPJ

Trần Thị Nga

Nhà hoạt động Trần Thị Nga đang chịu án 9 năm tù do bị cáo buộc đã đăng tải những bài viết, video lên blog, youtube và mạng xã hội có nội dung chống lại chính quyền Việt Nam.

Trước khi bị bắt, bà từng bị công an an ninh theo dõi và đánh đập tàn nhẫn. Sau đó bà bị kết án theo Điều 88 của Bộ luật hình sự “sử dụng Internet để truyền bá một số video tuyên truyền và các bài viết chống lại chính phủ của nước Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam.”

 

Phương Tôn

Tháng 3.2019

Nguồn:

– Fanatiker bekämpfen sie, Fanatiker töten sie

https://www.sueddeutsche.de/medien/one-free-press-reporter-ohne-grenzen-journalistenmord-pressefreiheit-1.4368282

– Supporting The Truth Tellers—Introducing The One Free Press Coalition And The 10 Most Urgent List Of Endangered Journalists

https://www.forbes.com/sites/randalllane/2019/03/15/supporting-the-truth-tellersintroducing-the-one-free-press-coalition-and-the-10-most-urgent-list-of-endangered-journalists/#a80437cc8d1a

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s