Phương Tôn – Trump bấn loạn, thay đổi chính sách thương mại với “kẻ thù” EU

Theo tư duy hung hãn, chiến tranh thương mại “rất dễ thắng” và Trump chỉ muốn thắng. Với Trump, thắng hoặc thua chứ không có chuyện thỏa hiệp.

Dù vậy, vào ngày thứ tư tuần vừa qua Trump và Claude Juncker, chủ tịch hội đồng EU đã công bố một thỏa hiệp cho cuộc tranh chấp thương mại giữa Mỹ và EU. Một thành công cho EU – do Trump hiện đang bị áp lực dồn dập từ nhiều mặt trận.

Để lấy lòng nhóm cử tri ủng hộ ông ta, Trump đã không bỏ lỡ một cơ hội nào để làm rõ những gì ông nghĩ về châu Âu. Sau hội nghị thượng đỉnh G7 ở Canada, Donald Trump đã tuyên bố EU là “kẻ thù”.

Tuần trước, ông cáo buộc EU cùng với Trung cộng thao túng tiền tệ, phá giá đồng tiền và đe dọa áp thuế nhập khẩu xe hơi mới. Trump tỏ ra lạc quan về chính sánh áp thuế khi cho rằng “Thuế quan thật tuyệt vời!”

Bổng nhiên gió đã đổi chiều, trong khu vườn hoa hồng của Tòa Bạch Ốc, một thỏa thuận vào ngày thứ tư vừa qua được đưa ra sau vài giờ đàm phán. Trump cùng “kẻ thù” EU hứa sẽ giảm các rào cản thương mại, các mức thuế trả đũa hiện tại sẽ được xem xét, và các khoản thuế tiếp theo sẽ được miễn trong thời gian tới. Cả hai cùng lên kế hoạch cho một nhóm các chuyên gia sẽ làm việc theo một chiến lược dài hạn. Mục tiêu: một quan hệ đối tác có lợi cho cả EU và Mỹ. Ngay cả những mức thuế mới đối với hàng nhập khẩu ô tô, vốn đang gây sợ hãi ở Detroit cũng như ở Wolfsburg, không còn là vấn đề nữa. “Đó là một ngày rất lớn cho thương mại công bằng và tự do”, Trump hài lòng tuyên bố.

Trước đó, không ai có thể nghĩ ra Trump lại đột ngột trở lại chính sách thương mại của cựu Tổng thống Barack Obama đối với châu Âu. Lờ đi những hứa hẹn với cử tri để quay lại hợp tác với “kẻ thù”. Làm thế nào để có một sự thay đổi triệt để như vậy?

Hóa giải cơn ác mộng bị nông dân bỏ rơi

Nếu nhìn kỹ, người ta có thể dễ dàng nhận ra, Trump hoàn toàn không có một chính sách nào để làm lợi cho nước Mỹ như ông ta vẫn thường rêu rao mà tất cả những gì đã thực hiện trong vòng một năm qua từ kinh tế, thương mại, ngoại giao, đối nội v.v… chỉ để nhằm phục vụ, thỏa mãn cho giới cử tri ủng hộ ông ta. Tuy nhiên, trong những tuần gần đây, sự chống đối với chiến lược của Trump đã nỗi lên mạnh mẽ, không chỉ ở nước ngoài. Ngay cả ở Mỹ, mọi người ngày càng lo sợ hậu quả của chính sách bảo hộ thương mại của Trump. Sức ủng hộ cho chính sách của Trump đang suy yếu – ngay chính trong nội bộ ngày càng có nhiều đòi hỏi thay đổi chính sách bảo hộ mậu dịch. Lamar Alexander, một thượng nghị sĩ đảng Cộng hòa từ Tennessee, một tiểu bang sống nhờ vào ngành công nghiệp ô tô, cho biết: “Các mức thuế này rất nguy hiểm, gây giảm việc làm và sẽ làm giảm thu nhập cho gia đình người Mỹ. Cùng với Doug Jones từ Alabama (Dân chủ), Alexander vừa đưa ra một đề xuất lập pháp để hạn chế quyền hạn thông qua chính sách thuế quan của Tổng thống. Paul Ryan, phát ngôn viên của nhóm đa số tại Hạ viện, cho biết: “Tôi không nghĩ rằng thuế quan là điều khôn ngoan nhất mà những gì chúng ta có thể làm”.

Các nhà kinh tế ở Mỹ cùng đồng ý rằng, nền kinh tế Mỹ sẽ đặc biệt bị tổn hại trong dài hạn nếu Trump vẫn bám vào chính sách bảo hộ thương mại. Các nhà phân tích tại Moody Analytics dự đoán rằng 700.000 việc làm có thể bị mất vào mùa hè tới. Đổi lại, Trump được nhượng bộ nhỏ hơn từ các quốc gia riêng lẻ, mà ông có thể rêu rao với cử tri trung thành như một chiến thắng chính trị, Gary Hufbauer thuộc Viện Kinh tế Quốc tế Peterson cho biết: “Nhưng điều đó không làm thay đổi thâm hụt thương mại với châu Âu hay Trung Quốc.”

Ngay cả những người ủng hộ chính sách bảo hộ thương mại trong nhóm cố vấn thân tín của Trump cũng lo ngại rằng thuế quan có thể đánh vào nền kinh tế trước cuộc bầu cử quốc hội quan trọng trong tháng 11 và gây tổn hại chính trị cho Trump và Cộng hòa. Trạng thái hốt hoảng này dường như đã chạm tới Trump trước khi gặp Juncker. Hôm thứ Ba, ông đã hứa giúp $ 12 tỷ Dollar cho nông dân Mỹ để “bù lỗ” thuế ngoại. Hôm thứ Năm, Trump đến bài phát biểu tại Iowa – một tiểu bang quan trọng “khi Dân chủ, khi Cộng hòa” và là nơi sản xuất đậu nành lớn nhất trong cả nước.

Cho đến nay, nông dân Mỹ là “hậu phương lớn” của Trump. Nhưng với những thiệt hại tài chánh đáng kể do chính sách hiếu chiến “tứ đầu thọ địch”, từ bắc Mỹ với Canada và Mexico, sang Âu châu với EU đến Á châu với Nhật, Nam Hàn, Trung Cộng… của Trump gây ra, “hậu phương nông dân” đang giao động, mệt mõi, chỉ xin hai tiếng bình an: “Tôi không muốn tiền trợ giúp miễn phí, Tôi không cần gói hỗ trợ. Tôi chỉ muốn làm việc, kinh doanh là những gì để có cuộc sống tốt đẹp”, bà nông dân Wanda Patsche nói. Ở Minnesota, bà trồng bắp, đậu nành và nuôi heo với chồng. Đây là những sản phẩm nông nghiệp xuất khẩu chính của Mỹ sang các thị trường mà Trump đang tạo nên cuộc chiến thương mãi.

Ngay lập tức sau cuộc họp với Juncker, Trump tung tin vui cho những người nông dân ở vùng Trung Tây. EU sẽ nhập khẩu đậu nành với số lượng lớn “gần như ngay lập tức” . Trên thực tế, bảng tuyên bố sau buổi gặp gỡ của hai bên đưa ra là EU sẽ nghiên cứu để mua đậu nành và khí lỏng của Mỹ.

Phải chăng những gì xảy ra trong tuần qua với EU là sự quay trở lại chính sách thương mại hòa dịu của Trump? Không ai có thể dự đoán chính xác vì quá khứ cho thấy Trump là người bất nhất, hôm nay nói vậy nhưng mai lại làm khác. Tuy nhiên điều chắc chắc là cái ý tưởng tiêu diệt “thương mại không fair của EU” do Trump đề ra là không còn giá trị, không còn lừa gạt được ai (trừ những kẻ cuồng Trump)

Phương Tôn

Tháng 7.2018

One comment

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s