Chu Trinh – Lò vi ba xài hay không

Hôm trước tết con Gà, Khoahocnet có bài bàn về Lò viba giữa 2 tác giả Vũ thế Thành và Trần văn Quang,chắc có khá nhiều người theo dõi và quan tâm .

Bếp núc là chuyện có từ ngàn xưa,tôi xuất thân quê mùa,lúc nhỏ thấy mẹ nấu cơm đun nước bằng rơm rạ,sau này lớn lên được biết nếu ở nơi có rừng thì người ta nấu bằng cỏ gianh hoặc củi.Ngoài  ra ở các thành phố thì các bà nội trợ dùng củi, than củi hoặc than đá (trộn với bùn dưới nhiều dạng).Mãi sau này tôi mới biết,ngoài rơm rạ,trấu,than củi còn có gaz,dầu hỏa và điện nữa.

Thật ra sau khi khám phá ra lửa,loài người không còn ăn sống,uống tươi nửa thì đã tiến lên một trình độ mới : chế biến thực phẩm cho ngon sạch và bổ.

Cũng một con cá,mớ rau hay miếng thịt,vào tay đầu bếp giỏi thì sẽ khác hẳn so với những người thường chỉ biết luộc kho xào !Đồ ăn ngon nhưng nấu bằng cái gì cũng ngon dở khác nhau.Ngày trước các cụ dạy con gái nấu cơm gạo tám xoan ( có loại gạo tám ngỗng nữa phẩm chất kém hơn ),một loại gạo thơm ngon đặc sản của Hải Hậu,Nam Định bằng nồi đồng điếu thì chỉ phí gạo đi,phải là nồi đất nung mới được,cùng lắm là nồi gang !Ăn cơm nấu bằng  niêu ngon hơn cơm nồi điện là cái chắc !Vì vậy mới có câu :

 Tiếc thay hạt gạo tám xoan

Thổi nồi đồng điếu lại chan nước cà !

Những ai đi ăn cơm niêu ở Sài gòn nếu đễ ý sẽ thấy hương vị cơm niêu ngon khác hẳn cơm nấu bằng cách khác.Cơm niêu cũng ngon hơn cơm thố và nhất là hơn hẳn loại cơm nấu bằng nồi cơm điện.Cơm nấu bằng củi hoặc than cũng ngon hơn cơm nấu bằng nồi cơm điện Nướng chả bằng than phải ngon hơn bằng điện.

Ở Bắc Kinh có lúc ô nhiễm khói bụi quá ,chính quyền còn cấm dân chúng nấu nướng bằng than  nữa.

Trong  những năm 1940 người miền Bắc, những gia  đình hơi khá giả,thường dùng đồ đồng như nồi đồng,chậu thau(đồng),mâm đồng v.v.Đồng điếu là loại hợp kim với đồng nhưng phẩm chất kém hơn,dễ bị oxyt hóa hoặc nitrat hóa hơn. Nấu cơm bằng nồi đồng điếu ướt rượt,hạt cơm không săn  chắc.Ít ra cũng phải nấu bằng nồi gang !Trước năm 1954 phố Hà Nội vẫn quảng cáo cơm tám giò chả,nhưng tám này là tám ngỗng,năng xuất  khá hơn tám xoan nhưng phẩm chất kém hơn tám xoan.Riêng tám xoan năng xuất kém nhưng tuyệt vời chỉ dành dùng trong nhà hoặc làm quà biếu.Nồi cơm tám mới mở nắp vung thì cà ngoài ngõ cũng ngửi thấy mùi thơm.

Ở Việt Nam sau ngày 30 tháng 4/75,chất đốt khan hiếm,năm 83 tôi thấy nhiều người,kể cả cán bộ vẫn lén đốn cây trồng trên phố đem về làm củi, hoặc mỗi khi tan ca,họ vẫn chở mấy thanh củi lấy trong cơ quan từ cái chân bàn gẫy hoặc cánh cửa hư đem về phục vụ nấu nướng trong nhà!

Bây giờ thì khác rồi,chuyện cũ như trong giấc mơ.Ngày nay  có điện,có gaz,có than củi để phục vụ nấu nướng . Những người  chuyên nhặt củi từ những căn nhà cũ phá đi xây lại cũng đã bỏ nghề, không còn ai nhặt các thanh gỗ từ các căn nhà  cũ đem về để nấu bếp.Nó ô nhiễm quá.Ngày nay hầu như ai cũng dùng gaz và điện hoặc than đá và than củi.Có người do thói quen cũng dùng dầu hôi nữa.

Từ đó các dụng cụ nhà bếp tân tiến dùng điện được phát minh ra muôn hình vạn trạng.Lò vi ba cũng vậy còn phối hợp với điện trở để thành   lò nướng.Nhanh chóng,tiện lợi,sạch sẽ.

Dịp tết vừa qua,quí vị có cái bánh chưng cỡ mùng 4,mùng năm đem ra ăn muốn ngon phải luộc hoặc hấp lại,nếu ở nhà có lò vi sóng thì chỉ cần bỏ vào lò vài ba phút là như bánh mới nấu lấy ra.Thật là tiện lợi.Nóng hổi.Ngon lành.Nhanh gọn.Nếu không có lò vi sóng thì chỉ có cách là luộc lại hoặc  hấp nhưng cũng phải mất ít nhất 15 phút bánh mới nóng và mềm như mới nấu.Hiện nay có một số đông nữ nhân viên văn phòng vẫn đem cơm nấu ở nhà vào nơi làm việc,đến giờ ăn xí phần chỉ vài phút cái lò vi sóng trong cơ quan hâm nóng lên vừa tiết kiệm vừa sạch sẽ vệ sinh,vừa miệng hơn là gọi cơm phục vụ văn phòng từ ngoài vừa đắt vừa chưa chắc đã sạch sẽ vệ sinh như cơm nấu từ nhà mang  đi.

Họ hành động như vậy đã nhiều năm rồi,thấy tiện lợi và vẫn chưa thấy sao.Nếu có ảnh hưởng gì từ lò vi sóng thì cũng chậm,chưa ai nhận rõ ra cái hại tức thời !Nhưng kỹ thuật nấu nướng,đâu phải cứ nấu chín là xong.Chỉ xem cách nấu một nồi cá kho Làng Vũ Đại Hà Nam (VN) quê của nhà văn Nam Cao) cũng đã thấy khá cầu kỳ.Cái niêu đất kho cá phải làm từ Nghệ An,nắp niêu từ Thanh Hóa,củi kho cá phải là củi cây nhãn. Kho cá phải mất từ 10 đến 12 tiếng,còn công phu hơn là nấu bánh chưng.Công phu như vậy nhưng mà ngon không chê vào đâu được.Nói đến cá kho tôi lại nhớ đến nồi cá rô kho của mẹ tôi cách nay đã 70 năm.Cá rô này là cá rô bò vượt qua bờ ao,bờ ruộng lúc trời mưa bị sập hố.Cá rô làm sạch bỏ vào niêu đất kho  một lát rồi vùi trong tro than và trấu,khoảng 10 đến 12 tiếng,khi lấy ra ăn, cá có mùi thơm lạ lùng và xương của cá mềm rụm,không bỏ đi chút nào,ăn xương còn ngon hơn ăn thịt cá.Có lẽ cũng giống nồi cá trắm kho làng Vũ-Đại (https://www.youtube.com/watch?v=h0beu4ZFFHE )

Ở thời đại chúng ta,cuộc sống vội vàng. cái gì nhanh đỡ tốn  thì giờ và tiện lợi là mọi người chịu.Có rất nhiều điều chung quanh ta mà ta không hiểu thấu được hết những  nguy cơ của chúng.Chẳng hạn như các phương tiện giao thông tuy nhanh chóng nhưng nguy hiểm vô cùng.Mới từ nhà ra đi trong chốc lát được khiêng về chỉ còn là cái xác không hồn.Dược phẩm cũng vậy,tuy là để chữa bệnh nhưng tác dụng phụ của nó lại là độc dược.Truyền nước biển cũng thế,có khi không khỏe hơn mà bị  sốc phản vệ không cứu kịp.

Trở lại cái lò vi sóng,khi tìm trên google, các ý kiến vẫn còn bất đồng, như ở Nga năm 1976 đã có lúc cấm Lò vi sóng nhưng rồi chẳng ai nêu ra lý lẽ thuyết phục cả. Chẳng hạn Tiến sĩ Hertel, tác giả của một nghiên cứu tại Thụy Sĩ, theo dõi một số người sử dụng các thực phẩm nấu bằng lò vi sóng. Ông kết luận rằng lò vi sóng làm thay đổi các chất dinh dưỡng trong thực phẩm, và những thay đổi đó có thể dẫn đến tác động xấu đến sức khỏe:

  • Tăng cholesterol trong máu
  • Giảm số bạch cầu
  • Giảm số hồng cầu

Tạo ra các hợp chất radiolytic (giống các chất mới tạo thành khi chiếu xạ thực phẩm vv..)

Sau công bố của tiến sĩ Hertel, ông đã phải chịu một trận “phản đòn” từ phía các nhà công nghiệp. Tất nhiên nghiên cứu của ông có chỗ chưa hoàn hảo nhưng cũng làm cho các chuyên gia sức khỏe thực sự phải suy nghĩ.

Đàng khác nhiều khoa bảng và chức sắc trong ngành y và nghiên cứu lại cho rằng chẳng hại gì, miễn là tránh sự rò rỉ bức xạ bằng cách sau khi cho lò hoạt động chỉ cần đứng cách xa nửa mét là an toàn. Nhất là phải biết sử dụng lò cho đúng cách và các vật đựng thực phẩm  trong lò phải không phát độc tố khi chịu nhiệt. Tuyệt đối không để cửa lò hở khi hoạt động v.v. Người ta đang lo rằng sóng điện từ của điện thoại di động còn tác hại hơn lò vi sóng, nhưng có ai khuyến cáo không nên xài di động  ?

Tóm lại vấn đề này vẫn chưa ai chịu thua ai, vì chưa xảy ra chuyện gì hiển nhiên làm người ta sợ. Trong khi cái tiện lợi thì thấy ngay trước mắt.Sau này có khi con người còn khám phá ra nhiều đặc tính của lò vi ba nữa hoặc là nghĩ ra loại lò khác tiện lợi hơn thì lò vi ba sẽ bị lãng quên mải mãi. Tôi lại nghĩ đến gia đình táo quân, không còn ba người nữa ( ba cái đầu rau hoặc là ba cục đất nặn đe có chỗ bắc cái nồi lên để nấu) mà quân số sẽ tăng lên nhiều nữa. Mỗi khi lên chầu Ngọc Hoàng sân thiên đình sẽ không còn chỗ chứa .!

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất / Thay đổi )

Connecting to %s