Ngô Khôn Trí – Tình trạng người lớn tuổi lái xe ở Nhật Bản

Tai nạn giao thông do bởi người lớn tuổi lái xe ở Nhật_html_m2e21e2ecSở cảnh sát Nhật Bản cho biết từ tháng 1 đến tháng 11 năm 2015, có tất cả 1188 tài xế chết do tai nạn giao thông, trong số đó có 566 người trên 65 tuổi, chiếm 47,6% của tổng thể. Có thể nói gần như trong 2 người lái xe bị chết do tai nạn giao thông có 1 người trên 65 tuổi.

Tin tức trên đã làm cho nhiều gia đình và nhiều người lớn tuổi lo lắng. Số bằng lái được trả lại ngày càng tăng, số người lớn tuổi cầm tay lái ngày càng ít đi. Vào năm 2014 có tất cả 208.414 vụ trả lại bằng lái xe, gấp 10 lần trong 10 năm qua, hơn 90% trong số đó là trên 65 tuổi nhiều người ngưng làm thủ tục xin đổi bằng mới khi bằng lái xe hết hạn.

Điều đáng lưu ý nhất là tai nạn xảy ra vào tháng 10 năm ngoái, tại thành phố Miyasaki, 1 xe ô tô tông loạn vào người đi bộ, làm 7 người tử vong. Cùng tháng đó, ở tỉnh Aichi, 1 chiếc ô tô đâm thẳng vào 1 tiệm bán bánh làm 7 người khách và nhân viên bị thương nặng. Cả 2 trường hợp trên đều do người lớn tuổi lái xe, khoảng 70 tuổi, lý do là “nhầm lẫn giữa đường dành cho người đi bộ với đường dành cho xe hơi” và do “đạp nhầm chân thắng với chân ga”. Tháng 2 năm 2016 vừa qua, tại tỉnh Shijuoka, 1 chiếc ô tô đâm vào tiệm thuốc, gây 4 người khách tử vong, tài xề bị bắt là người 64 tuổi. Ngoài ra, trong năm 2015, có tất cả 190 vụ lái xe nguy hiểm chạy ngược chiều trên xa lộ, 68% người lái xe này trên 65 tuổi.

Tai nạn giao thông do bởi người lớn tuổi lái xe ở Nhật_html_m1b9dfe29Một trong những mối lo ngại nhất đồi với người già lái xe là “Bệnh mất trí nhớ”. Năm 2014 có 471 vụ người già trên 75 tuổi lái xe tử vong, trong số đó có 438 người đã được kiểm tra trí nhớ trước đó, 181 người (41%) bị nghi là chức năng nhận thức bị suy giảm. 37 % số người lớn tuổi chạy ngược chiều trên đường cao tốc mắc bệnh mất trí nhớ. Càng lớn tuổi tỷ lệ mắc bệnh mất trí nhớ càng cao. Bộ Y tế , Lao động và Phúc lợi của Nhật cho biết số người mắc bệnh mất trí nhớ ở lứa tuổi từ 65 đến 69 là 2,9% nhưng từ 85 đến 89 tuổi là trên 40%.

Để đối phó với tình trạng trên, vào tháng 6 năm 2015, quốc hội Nhật đã tăng cường thêm 1 đạo luật giao thông là những người trên 70 tuổi khi gia hạn bằng lái xe phải dự một cuộc kiểm tra khả năng nhận thức và sẽ bị thu bằng lái xe nếu phát hiện có triệu chứng mắc bệnh mất trí nhớ.

Ngoài ra, chính phủ Nhật cũng đã thực hiện những biện pháp khuyến khích như việc cấp tờ “chứng thực lý lịch lái xe” cho người trả lại bằng lái xe với chi phí thật rẻ ( 1000 yen). Mỗi khi trình tờ chứng thực này thì sẽ được hưởng giảm giá đặc biệt khi sử dụng taxi, xe buýt, mua vé thăm viện bảo tàng, châm cứu, thoa bóp, mua mắt kiếng hay các loại máy hổ trợ tại những cửa hàng chỉ định. Ngoài ra còn có 1 đặc quyền nữa là được hưởng lãi suất cao trên số tiền tiết kiệm .

Tuy nhiên, cũng có rất nhiều người lớn tuổi không thể bỏ bằng lái xe được, vì nơi họ sinh sống thiếu phương tiện giao thông, nhất là những người sinh sống ở nhà quê vùng núi. Cũng có nhiều người cần xe để đưa rước các cháu đến trường học, đến bệnh viện để chữa bệnh thường xuyên, … Đối với những người này, hàng năm chính phủ Nhật có tổ chức những buổi hội thảo nhầm nâng cao kỹ năng lái xe an toàn, thực tập cách nhấn ga, đạp thắng gấp trong những tình huống đường trơn trượt, chú ý điểm chết của kiếng chiếu hậu, v.v…

Giáo sư Ito Yasuumi của trường đại học Yamanashi cho biết chúng ta thường nghĩ rằng tuổi càng cao thì các cơ năng trong cơ thể yếu đi, nhưng thực tế có những cơ năng vẫn còn được duy trì và cũng có những cơ năng có khả năng phục hồi được nhờ vào luyện tập, cho nên không ít người lớn tuổi vẫn lái xe an toàn. Thông thường, người lớn tuổi khi tập trung lái xe khó có thể nhận thức được những thông tin khác, bởi vì họ quá tập trung vào 1 phương hướng nhất định. Thế nhưng, được biết qua những khóa huấn luyện lái xe, người ta ngạc nhiên khi biết có người ở tuổi 80 vẫn đạt được điểm cao trong các kỳ thi lái xe.

Vào tháng 1 năm 2016, một tạp chí điện tử về giới y học của người lớn tuổi ở Mỹ cho thấy sức khỏe của người lớn tuổi sẽ bị giảm khi họ ngưng lái xe, không những thế mà còn làm tăng gấp đôi nguy cơ gặp các chứng bệnh trầm cảm, Giáo sư Ito nói một số người lớn tuổi bỏ bằng lái xe xong thì chui vô trong nhà suốt ngày, ít tiếp xúc với bên ngoài, đưa đến chức năng nhận thức suy giảm.

Đối với những người lớn tuổi ở nông thôn, nhất là ở miền núi, việc từ bỏ bằng lái xe thật là một việc khó khăn vô cùng, họ phân vân vì đứng giữa 2 phái, một bên là khuyến khích người già nên sống tự lập, một bên thì khuyên người lớn tuổi nên trả bằng lái xe sớm, trong khi phương tiện giao thông ở miền quê, miền núi thì thiếu thốn.

Việc lái xe là một đặc ân đối với người lớn tuổi, là 1 sinh hoạt hàng ngày để giúp họ có được tính tự chủ, độc lập không ỷ lại vào con cái hay người khác. Theo kết quả nghiên cứu thì 51% người bỏ lái xe sẽ giảm giao lưu với gia đình và bạn bè, sức khỏe sẽ bị suy sụp nhanh. Vì thế, điều quan trọng là phải có những chương trình hiệu quả để người lớn tuổi kéo dài mối giao lưu với xã hội mà vẫn duy trì được an toàn giao thông cho mọi người.

Tại Quebec, Canada. Tất cả những người lái xe khi bước vào tuổi 75 đều phải trãi qua 2 cuộc kiểm tra khi đổi bằng lái xe mới. Một kiểm tra về thị giác và một kiểm tra y khoa. Sau 80 tuổi thì kiểm tra mỗi 2 năm 1 lần. Không có chuyện thu hồi bằng lái xe vì lý do lớn tuổi.

Riêng đối với Việt Nam mình, việc nghiên cứu tìm những biện pháp làm giảm tai nạn giao thông do bởi uống rượu lái xe có lẽ là quan trọng hơn cả việc kiểm soát người lớn tuổi lái xe ?

Montreal, ngày 18/3/2016

Ngô Khôn Trí

Xin vui lòng ghi lại nguồn Link và phải có sự đồng ý của tác giả khi muốn đăng lại bài của www.khoahocnet.com

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất / Thay đổi )

Connecting to %s