Sách mới “TRĂNG ĐẾN RẰM TRĂNG TRÒN” của TS Trịnh Nhật

Đôi Nét về Tác giả và Tác phẩm
Tiểu sử tác giả đã được phổ biến trong quyể̉n sách nầy và quí độc giả sẽ biết nhiều chi tiết về những sinh hoạt chức nghiệp và thành đạt của Tiến sĩ Trịnh Nhật, trước và sau khi ông du học tại Sydney, Australia, như là một nghiên-cứu-sinh hậu-cử-nhân theo Kế hoạch Colombo hồi đầu thập niên 1970.

Tuy nhiên đối với tôi, những dòng tiểu sử ấy không biểu lộ trọn vẹn con người của giáo sư Trịnh Nhật mà bản sắc cá nhân – một loại DNA văn hóa theo ngôn từ ngày nay – là nền móng xây dựng nên chân dung tác giả và tác phẩm.

Tiến sĩ Trịnh Nhật vẫn thường nói, cơ bản, ông là một nhà giáo, chuyên nghiên cứu về ngôn ngữ và giảng dạy về dịch thuật hai chiều Anh-Việt. Nhưng không phải nhà giáo nào cũng sống và viết một cách đam mê trong lãnh vực chuyên môn của mình. Ông yêu ngôn ngữ như một người tình và trọn đời đã minh chứng lòng thủy chung như nhất. Ông để ý, nghĩ ngợi, chăm sóc từng dáng đi, lời nói của người tình – và cũng như đối với bao nhiêu người tình trên cõi đời nầy, không ai có thể đặt ra khuôn vàng thước ngọc để nàng phải tuân theo như là một mô thức quy phạm. Trái lại, ông chỉ có thể miêu tả người tình qua nhiều biến thái, hoàn cảnh xã hội, thăng trầm nổi trôi theo mệnh nước.

Từ thủa hãy còn là sinh viên ngữ học tại Trường Đại Học Văn Khoa Sài Gòn, và cho cả đến nay nữa, ông đã lắng nghe, ghi nhận những mẩu chuyện giữa bạn bè chung quanh, đọc và ghi chép những gì trên báo, làn sóng phát thanh, các biển quảng cáo và so sánh những thay đổi qua thời gian và không gian, rồi đi tìm cái tương đương giữa tiếng mẹ đẻ và tiếng nước ngoài, cá biệt là tiếng Anh. Đối với chúng ta, trước năm 1975, tiếng Anh chưa phải là tiếng mẹ nuôi. Ông may mắn làm môn đệ của Giáo sư Tiến sĩ Nguyễn Đình Hòa, một bực thầy mà ngôn ngữ cũng là bạn tri âm trọn đời. Tình thầy trò nầy được tác giả trân trọng nhắc lại, đồng thời thoáng hiện đôi nét cảm động, đầy tình người trước cảnh vĩnh viễn chia lìa: Thầy Tôi – một giấc ngủ dài, trong tác phẩm thứ nhì nầy.

Tiến sĩ Trịnh Nhật, với năng khiếu đặc biệt, có thể viết và nói về một đề tài chuyên môn phức tạp một cách gẫy gọn, dí dỏm, dễ hiểu giúp người đọc nói chung có thể lãnh hội ý nghĩa. Ngòi bút của ông không giới hạn cho những chuyên gia trong ngành ngôn ngữ và văn hóa.

Quyển sách nầy – với nhan đề rất Việt nam ‘Ngôn ngữ và Dịch thuật: Trăng Đến Rằm Trăng Tròn’ – gồm bốn phần: Ngôn ngữ, Dịch thuật, Văn thơ và Giải trí.

Phần sau cùng gồm các bài viế́t linh tinh từ thể thao, du lịch đến thú vui đỏ đen là những đề tài trên nguyên tắc không thuộc lãnh vực chuyên môn,  nhưng có thể biểu lộ cá tính của tác giả như là một con người xã hội. Phần Văn thơ cũng vậy, vì đây không phải là sáng tác nguyên thủy mà là những cảm xúc ghi nhận khi thưởng thức những tác phẩm nguyên thủy. Trong chỗ riêng tư, ông vẫn tự thú là không có tài làm thơ, ấy vậy mà độc giả cũng có thể thấy “thoang thoảng hoa nhài” mấy bài thơ ông viết cho “tình” dưới bút hiệu Trình Nguyên và một bài “tự trào” duy nhất “Sân cỏ quần hùng” lấy tên là MTS.

Ngôn ngữ và Dịch thuật là trái tim và khối óc của Tiến sĩ Trịnh Nhật. Khả năng chuyên môn bằng vào kinh nghiệm sống thực trước kia tại quê nhà và ngày nay tại quê người, ông vẽ nên một bức tranh sống động dẫn dắt người đọc trong cuộc hành trình ngôn ngữ Việt-Anh, khi thì dừng lại để thưởng thức những cái tương đồng, khi thì trăn trở với những dị biệt, đôi lúc lại băn khoăn với những nhóm chữ, từ vựng mới và ý nghĩa cũ. Ngôn ngữ đi theo con người và trong môi trường mới, hoàn cảnh mới, nhu cầu mới, ngôn ngữ phát triển để thỏa mãn giao tiếp của một cộng đồng trong sinh hoạt xa cách cội nguồn.

Với một tinh thần khai phá, tác giả dấn thân vào một lãnh vực đầy thách đố: biến thái của ngôn ngữ trong tiến trình di dân – và riêng trong trường hợp tiếng Việt, ngõ rẽ giữa cộng đồng nước ngoài và đồng bào trong nước cũng như ngõ rẽ chính trong nước giữa Việt nam trong quá khứ và hiện tại.

Quyển sách nầy là tài liệu quí báu để̀ nghiên cứu và có thể giúp giáo chức ngành ngôn ngữ và dịch thuật trong sinh hoạt chức nghiệp. Đây cũng là một quyển sách mà mọi người gốc Việt cảm thấy rất gần gũi.

Sydney, tháng 7 năm 2012

Ls Lưu Tường Quang, AO

Director, ActionAid Australia

Head of SBS Radio (1989-2006) –

Australia’s national multilingual & multicultural broadcaster.

ABOUT THIS BOOK

Dr. Frank Trinh has a rare skill of communicating complex issues in an entertaining manner to ensure that his message is received by the general public and not only by those with expertise like himself in the field of language and culture.

As a migrant, he has gone through his own living experience of social re-adjustment, but unlike many of his cohorts, he is able to observe and analyse the changes – even the subtle ones – within and outside his community i.e. in Australia, his adoptive country and in the Vietnam of yesteryear and today. This intellectual ability enables him, not only as an academic but also as a broadcaster, to look at the common threads among different issues pertaining to linguistics and the art of translation in the context of oral and written expressions.

Languages travel and in the course of travelling, they change themselves to cater for the new physical environment and the social needs of human interaction away from their root. We have therefore many forms of English, in the UK, in the USA, in Canada and in Australia – to name a few. The Vietnamese language, at least since 1975, has been going through the same process albeit on a smaller scale and within a shorter period of time. The overseas Vietnamese communities now possess similar ‘migrant experience’ to that of other well established diasporas.

Readers of this book will enjoy the author’s wit and passion in the Vietnamese language through its changes in time and space and the never-ending debate on the loss and gain in translation between the English and Vietnamese languages or indeed between any pair of different languages.

This book consists of four parts dealing with the Vietnamese Language, Translation, Literature and Culture and a number of assorted stories under the heading of ‘Entertainment’ which may define his personal strengths and weaknesses. Not only does Frank love amateur sports, watch the professional ones, and enjoy travelling and social gambling but he also feels the urge to write about them in a sharing spirit from his heart, or so it seems to his readers!

The first two parts are his heart and mind – the emotion and the intellect, anything to do with speech and word in a variety of contexts and the ability of conveying meanings across the linguistic barrier between English and Vietnamese. Language teachers and teachers in interpreting and translation will, in my view, find them a good companion. The general public of Vietnamese background will also, I believe, be fascinated to find out how certain words they used to say, now convey a different meaning!

Dr. Frank Trinh is a pioneer – with his previous publication and this one – in the field of linguistic changes during the migration process amongst the Vietnamese diaspora. This is quite normal, compared with other changes which have taken place in Vietnam and somewhat unusual in today’s global village; a result of the strict control of communication via the internet and social media as well as the traditional ones inside Vietnam. Undoubtedly this great challenge should attract more active academic discourse and research.

Tuong Quang Luu, AO

Director, ActionAid Australia

Head of SBS Radio (1989-2006) –

Australia’s national multilingual & multicultural broadcaster

 

 

 

2 comments

    • Sách sẽ được ra mắt tại Viện Viện Học, Westminster, Nam Cali vào khoảng cuối tháng 8, 2012. Chúng tôi sẽ thông báo địa chỉ của người bán để Quí Vị tiện việc liên lạc mua sách. Đa tạ.

      Thích

Nhận xét về Trịnh Nhật Hủy trả lời

Điền thông tin vào ô dưới đây hoặc nhấn vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s